Yeraltı Kaynakları Sektörü

 

Elazığ’da altın, gümüş, bakır, kurşun, çinko, demir, krom, manganez, kireçtaşı mermer (granit, traverten) kalsit, silis kumu ve kuvarsit, alçıtaşı ve dekoratif yapı taşı, tuğla kili, sanayi kili, pomza, molibden, wolfran, kömür, kaplıcalar, maden suları, fluorit, prit ve kalko prit gibi yer altı zenginlikleri mevcuttur. 1930 yılında Alacakaya(Guleman) kromit yataklarının bulunması ile burada krom çıkartılmaya ve işlenmeye başlanmıştır. Maden ilçesinde bakır işletmesi, Keban’da gümüş ve kurşun dışında fluorit işletmesi, Alacakaya(Guleman)’da krom işletmesi kurulmuştur. Türkiye’de bulunan iki ferrokrom tesisinden biri Alacakaya(Guleman)’da yer almaktadır. İl genelinde aktif 22 adet krom sahası bulunmaktadır.

26 milyon ton olan (%20 Cr2O3 ve üzeri) Türkiye krom potansiyelinin %45’lik bölümü Alacakaya (Guleman ) bölgesinde bulunmaktadır.

Bölgedeki en önemli kurşun-çinko yataklarından biri Keban-Simli Kurşun-Çinko yatağıdır. Bu yatakta, 86.800 ton görünür, 48.000 ton muhtemel ve 1.000.000 ton mümkün rezerv belirlenmiştir. Metal içeriği olarak ise 77.119 ton Pb ve 90.277 ton Zn tespit edilmiştir.

MADEN

KAYNAĞI

Altın (Au)

Keban (Fırat batısı) Au Sahası

Bakır-Kurşun-Çinko

(Cu-Pb-Zn )

 

Keban-Simli Pb-Zn İşletmesi

Keban-Zeytindağı zuhuru

Yurtbaşı-Gurbet zuhuru

Palu-Kedek zuhuru

Sivrice-Helezür Sahası

Palu-Karaçör (Deri) zuhuru

Keban-Nallıziyaret Yatağı

Keban-Bergayın zuhuru

Keban-Karamağaradere zuhuru

Baskil Nazaruşağı

Sivrice-Uslu bakır sahası

Demir (Fe)

Merkez-Aşvan Sahası

Baskil-Karakaş Sahası

Keban-(Yahyalı ve Birivan-Hemzikan) Zuhurları

Florit (F)

Keban-Karamadara Sahası

Kireçtaşı (Kçt)

Sivrice (Örençay Köyü) Sahası

Elazığ-Cipköy

Krom (Cr)

İl genelinde: 22 adet yatak ve zuhur gurubu saptanmıştır

Manganez (Mn)

Karakoçan (Sağın), Maden (Hazerik, Keydan, Satırlı, Körez, Değirmendere, Şadıyan, Elbistan) Sahaları

Mermer (Mr)

Guleman-Altınoluk Köyü Yatağı-Elazığ Vişne

Molibden (Mo)-Wolfram (Şel)

Keban-Soğanlıköy

Kaynak: MTA, 2014

Maden ilçesindeki % 16-20 arasında Mn içeriğine sahip zuhurların toplam rezervi 1.960 tondur. İldeki önemli demir zuhurları Keban ve Baskil ilçelerinde bulunmaktadır. Baskil-Karakaş demir zuhurunda 126.270 ton görünür rezerv, Keban Aşvan demir zuhurunda ise 23.798 ton görünür demir rezervi tespit edilmiştir.

Elazığ Türkiye mermer rezervinin %8’ine sahiptir.

Elazığ, endüstriyel hammadde açısından da başta Alacakaya ilçesindeki Elazığ vişnesi olarak adlandırılan mermer olmak üzere önemli oluşumlara sahiptir. Doğu Anadolu bölgesinde

mermercilik dendiğinde akla ilk gelen il Elazığ’dır. Elazığ’da 40 civarında mermer yatağı mevcut olup, bu yataklardan 20 çeşit mermer çıkarılmaktadır. Ayrıca il genelinde 25 imalathanede mermer üretimi yapılmakta ve yaklaşık 100 adet mermer ocağı bulunmaktadır. Elazığ vişnesinin yanı sıra sarı traverten, beyaz traverten, kırmızı traverten, kahve traverten, hazar bej, petrol yeşili, bej traverten, yeşil oniks, beyaz oniks, siyah inci, çermik bej, gri sunta, fosilli bej, çüngüş bej, buz mermer, petrol yeşili, hazar bej, pembe granit yatakları da mevcut olup, piyasaya sürülmektedir. Elazığ’da üretilen mermerin %90’ı blok olarak başta Irak ve Çin olmak üzere ABD ve Avrupa ülkelerine ihraç edilmektedir. Bu açıdan mermerin işlenmesi konusu yatırımcılar için potansiyeli yüksek bir alandır. Mermer firmalarının makine-teçhizat durumları ve teknolojileri yüksektir. 1980’li yıllarda mermer üretimine başlayan Elazığ’da, mermercilik sektöründe faaliyet gösteren firma sayılarında 2000’li yıllarda önemli bir artış yaşanmıştır. Buna paralel olarak mermer ihracatında önemli artışlar yaşanmıştır.

Mermer dışında ildeki diğer endüstriyel hammaddeler florit ve kireçtaşıdır. Keban-Karamadara sahasında 604 ton görünür rezerve sahip florit ile Sivrice-Örençay’daki 36.250.000 ton muhtemel rezerve sahip kireçtaşlarıdır.

Elazığ Vişne Mermeri dünyanın en prestijli dekorasyon mermerlerindendir